|
DAHA ERKEN SONUÇ VEREN HIV TESTİ
HIV Antijen ve Antikor Testleri Farkı Nedir ?
Bilindiği gibi, AIDS hastalığına neden olan HIV virüsünün bir kişiye bulaşmasından hemen sonra, genelde laboratuvarlarda kullanılan testlerle, virüsün bulaşıp bulaşmadığı anlaşılamamaktadır. Halen rutinde kullanılan ELISA testleri tarama amaçlıdır ve HIV’e karşı vücutta oluşan antikorların varlığını araştırmaktadır. Bu antikorlar, vücutta virüsün girişinden (şüpheli ilişkiden) itibaren 3 haftadan sonra ortaya çıkmakla birlikte, laboratuvarlarda kullanılan yöntemlerle genelde ancak 1.5-3 ay sonra tespit edilebilmektedirler. Bazen, bunların testlerle saptanabilmesi 6 aya kadar uzayabilmektedir. Bu testlerin, 3 haftadan önce sonuç verebilmeleri ise oldukça zordur.
Şüpheli cinsel ilişkiden itibaren, daha erken sürede sonuç alabilmek için, antijen arayan testleri kullanmak gerekmektedir. Çünkü, hastanın kanında HIV p24 antijeni, HIV taşıyan kan nakli gibi yüksek miktarda virüs bulaşması olan durumlarda, bulaşmadan sonraki ilk 24 saatte bile yüksek miktarda saptanabilmektedir. Cinsel ilişkiyle bulaşma olan durumlarda ise virüs önce vücutta bir çoğalma dönemi geçirmekte ve bulaşmadan 2 hafta kadar sonra kanda HIV p24 antijeni saptanabilmektedir. Bu sırada henüz vücutta antikor cevabı ortaya çıkmamıştır. HIV p24 antijeni, şüpheli ilişkiden sonraki 2-6 hafta içinde yüksek düzeyde kanda bulunmakta, daha sonra düzeyi düşmektedir. Bu dönemde HIV antikorları henüz ölçülebilir düzeye ulaşmadığı için, HIV p24 antijeni bakılması, erken tanı olanağı sağlamaktadır. Çünkü HIV antikorları 3. haftadan sonra ortaya çıkmakla birlikte, kullanılan ELISA testleriyle ölçülebilir sonuç vermeleri ancak 1.5-3 ay sonra olabilmektedir. Bu nedenle, şüpheli ilişkiden sonra, erken dönemde sonuç alabilmek için HIV p24 antijeni bakılması daha uygun olacak ve tanıyı daha erken koyabilme imkanı sağlayacaktır.
Hem HIV p24 antijenini, hem de HIV 1+2 antikorlarını birlikte ölçen HIV testleri geliştirilmiştir. Bu testler şüpheli ilişkiden itibaren HIV bulaşmasını daha erken ve başlangıç döneminde ortaya koyma avantajı sunmaktadırlar.
Neden Tüm HIV Testleri Antijen Bakmıyorlar ?
Bunun nedeni ekonomiktir. Antijen de bakan HIV testinin maliyeti daha yüksektir. Bu nedenle laboratuvarlar, maliyeti daha uygun olan ve antikor bakan ELISA testini kullanmaktadırlar. Bunun da dezavantajı, HIV bulaşması olup olmadığını daha geç ortaya koymasıdır.
Antijen de bakan ve erken sonuç veren testin, diğerine göre 30 YTL civarında bir fiyat fazlalığı bulunmaktadır (Bu fiyat Gelişim’in özel uygulamasıdır. Diğer kuruluşlarda bu fark çoğunlukla daha yüksektir).
HIV Bulaştıktan Sonra Ne Tür Belirtiler Ortaya Çıkar ?
Şüpheli cinsel ilişkiden itibaren virüs bulaşması olmuşsa, kişilerin % 50-90’ında ateş, boyunda bezeler, boğaz ağrısı, kas ve eklem ağrıları, vücutta döküntüler, bulantı ve kusma, bazılarında ishal, halsizlik gibi belirtiler ortaya çıkar. Bu belirtiler, grip benzeri belirtileri andırır. Genelde belirtiler virüs bulaşmasından 10-15 gün sonra başlar ve 2-3 hafta kadar devam edebilir. Yukarıda belirtilen şikayetlerin tamamı olmayabilir. Bazı insanlarda ise, virüs bulaşmasına rağmen, hissettikleri hiçbir yakınma olmayabilir.
HIV Hangi Yollarla Bulaşır ?
Çoğunlukla cinsel ilişkiyle geçer. HIV taşıyan kan nakli, kirli iğne, enjektör gibi yollarla da bulaşma olabilmektedir. Ayrıca, virüsü taşıyan annelerden çocuklarına da geçiş olabilmektedir. Yeterince steril edilmemiş aletlerle yapılan diş, kulak delme, dövme, manikür, pedikür, kuaför işlemlerinde de bulaşma olabileceği bildirilmektedir.
Dünyada ve Türkiye’de HIV Pozitif İnsan Sayısı Nedir ?
Hastalık ilk olarak 1981 yılında tanımlanmış, virüs ise 1983 yılında izole edilmiştir. 2007 yılı itibariyle, dünyada virüs bulaşmış insan sayısının 40 milyonu aştığı hesaplanmaktadır. Ülkemizde resmen tespit edilmiş hasta sayısı 1700’ü aşmıştır. Çoğu ülkede gerçek hasta sayısının, resmen tespit edilen sayıdan kat kat fazla olduğu bildirilmektedir. Virüsün yayılması durdurulamamakta ve her gün binlerce insana virüs bulaşmaktadır. Ülkemizin, özellikle kuzey komşularında virüsün hızlı şekilde yayıldığı bildirilmektedir.
Nasıl Korunmalıdır ?
Cinsel ilişkide prezervatif kullanılması, virüsün bulaşmasını azaltıcı etki gösterir. Bu yüzden en önemli önlemdir. Tek partnerle ilişki önerilmektedir. Partner sayısı arttıkça bulaşma riski de artacaktır.
Erken Sonuç Veren Antijen Testi Laboratuvarımızda Yapılmaktadır
Şüpheli ilişkiden itibaren daha erken sürede sonuç veren HIV p24 antijen testi, laboratuvarımızda yapılmaktadır. Bunun için, laboratuvarımızın bir şubesine başvurarak kan vermeniz yeterlidir. Kan vermek için aç olmanız gerekli değildir. Sonucunuz mümkün olan en kısa sürede size verilecektir.
Gelişim Tıp Laboratuvarları Yönetimi - 17/04/2007
| 
